Goede vrienden,

Het begin van het gewone alledaagse kerkelijk jaar: dit is de zondag van vandaag. Zou het toeval zijn dat het in de lezingen duidelijk over roeping gaat? De jonge Samuël wordt geroepen. In de evangelielezing vraagt Jezus aan twee leerlingen gewoon om met Hem mee te gaan. En dan vertellen zij aan de anderen dat ze de Heer gevonden hadden. Net alsof het allemaal vanzelfsprekend is. Roepingenzondag dus? In zekere zin wel.
Maar de lezingen geven ons de hele structuur van dit religieus geroepen worden: het is veel meer dan gewoon luisteren! Is het jullie niet opgevallen dat ‘geroepen’ worden eigenlijk de rode draad is van een heel weefsel. Het is nooit zo dat een mens een stem hoort, even zijn verwarde haren recht strijkt en dan gewoon-ga-de-weg meeloopt. Alles wat een mens hoort vraagt innerlijk overleg en vooral overleg met anderen die helpen duidelijk te maken wat er nu eigenlijk gezegd is. Als ik alleen op mezelf steun loop ik de kans veel dingen verkeerd te verstaan.
Op mijn eentje kan ik niet anders dan interpreteren vanuit eigen achtergrond, vanuit eigen hoop en vrees. Als een goede vriend mij zegt: "Man, kom eens even langs" dan denk ik onmiddellijk: "Heerlijk, hij heeft zeker iets fijn voor mij klaar liggen". Groot is dan de ontgoocheling als die goede vriend me zegt: ‘Kerel, wat je daarnet aan die andere zei kan ik helemaal niet appreciëren’. Ik besef dan maar al te zeer dat datgene wat ik op mijne eentje hoor altijd gekleurd wordt door eigen emoties.
Wellicht zullen jullie met wat gefronste wenkbrauwen denken dat ik louter aan psychologie doe. Helemaal niet: ik lees gewoon wat in de lezingen staat en dan merk ik dat de goedwillende andere mij leert te verstaan wat mij eigenlijk is toegezegd.

Neem nu de jonge Samuël. Het is zijn leermeester Eli die hem na drie keer horen roepen doet verstaan dat niet Eli zelf heeft geroepen -wat voor de hand zou liggen – maar wel iemand anders: de Heer zelf. Zonder zijn tochtgenoot Eli zou Samuël uiteindelijk nooit de juiste stem op een juiste manier hebben gehoord. Zelfs al roept de Heer zelf: ik heb steeds iemand nodig die mij op de geestelijke schouder tikt en mij alert maakt op het àndere geluid, de andere roeping die van de Heer zelf komt. In moderne termen zou ik zeggen: een terechte regelrechte aanval op het strikte individualisme waar ik denk op mijn alleen het centrum van het heelal te zijn. Geloof groeit nooit als het alleen uit mezelf opschiet: dan verwelkt het vooraleer het de eigenlijke sociale levenslucht heeft gezien.

Gaan we naar de evangelielezing. Een heerlijk stuk waarin het ‘nabij zijn ‘, het ‘samen zijn’ de hoofdrol spelen in geloofsgroei. Johannes is de wegwijzer voor die twee leerlingen zoals Eli dat was voor Samuël Veel heeft Jezus aan die twee novicen in het geloof niet gezegd. Enkel dat ze maar een dagje gewoon bij hem moesten blijven en hem meemaken. Zien hoe Hij zijn dag vol maakte met zorgen voor anderen, hoe die er ook mochten uitzien. En dan is het Andreas, een van die twee, die zijn broer Simon ontmoet en hem vertelt dat ze de Messias gevonden hebben.

Zo gaat roeping en geloofsgroei in zijn werk. Mensen die horen en luisteren, vertellen, in de nabijheid blijven, een gelovig sociaal netwerk vormen, verschillende karakters hebben, eventueel een ‘off day’ hebben of dan weer helemaal opgeruimd zijn. En dan inderdaad: de Heer die roept, blijven volgen en handelen zoals ze hem dat zagen doen: omgaan met kleinen, discussie met priesterlijke betweters, een babbel met dametjes die zich vooral in havenbuurten etaleren, met zieken, met feestvierders…
Zonder een groep ‘gelovige kletsheren en kletsdames’ kan geen mens horen wat de Heer tot Samuël, tot zijn leerlingen of tot ons, die zijn leerlingen proberen te zijn, eigenlijk te zeggen heeft. Echte roeping heeft nood aan het geholpen worden in het luisteren. Echte roeping heeft nood aan samenscholing waar we van mekaar horen en vooral zien hoe we de weg van Jezus pogen te volgen. Vakbondssamenscholingen zijn er genoeg en wellicht terecht: daarover kan ik niet goed oordelen. Wellicht lezen we ook veel teksten, we beluisteren wellicht conferenties…maar het samen frazelen over die Gezalfde die Jezus is, gebeurt zeker te weinig: ‘dat is toch mijn recht op privacy, zeker?’ Over crisis in kerk, over financiële crisis, over opwarming van de aarde en zoveel dingen meer: daarover hebben we woorden genoeg. Vooral dan als het over schandalen gaat. Maar blijven woorden over het geloof niet al te dikwijls achter het bolwerk van onze tanden zitten?

Hebben we genoeg zoekende woorden en eigen getuigenissen over die Jezusfiguur? Durven we ze in het oor van de andere zoekende mens fluisteren en hem wijzen naar die Gezalfde? Hebben we genoeg lef om aan anderen te durven zeggen dat we zaken doen of laten precies omdat we willen leven vanuit die Bergrede van Jezus? En dit alles heeft niets te maken met hoge of lage functies, met al dan niet letters gevreten te hebben. Het heeft te maken met het durven zijn zoals Eli tegenover Samuël en Andreas tegenover Simon: wegwijzer zijn zonder dewelke de andere eigenlijk wat ronddwalen.

En mocht dat ooit helpen: ik zou een gebod tot christelijke samenscholing uitvaardigen omdat dit de enige plaats is waar we mekaar helpen die liefhebbende God en zijn zoon Jezus te beleven. Maar gelukkig bestaan ze al: de gezinsgroepen, de Bijbelgroepen, de bezinningsgroepen …dat mag ons troosten en aansporen!!

1. Vaganée o.p.